PİRHA

Etiket: ekim ayı

  • TÜİK enflasyon verilerini açıkladı

    TÜİK enflasyon verilerini açıkladı

    PİRHA- TÜİK verilerine göre, Ekim ayında enflasyon yüzde 2,88, yıllık bazda yüzde 48,58 arttı.

    Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), Ekim ayı enflasyon verilerini açıkladı. TÜİK verilerine göre, Ekim ayında enflasyon yüzde 2,88, yıllık bazda yüzde 48,58 arttı. TÜFE’deki değişim 2024 yılı Ekim ayında bir önceki aya göre yüzde 2,88, bir önceki yılın Aralık ayına göre yüzde 39,77, bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 48,58 ve on iki aylık ortalamalara göre yüzde 62,02 olarak gerçekleşti.

    EN YÜKSEK ARTIŞ EĞİTİMDE OLDU

    Verilere göre bir önceki yılın aynı ayına göre artışın en yüksek olduğu ana grup ise yüzde 93,66 ile eğitim oldu.

    Endekste kapsanan 143 temel başlıktan (Amaca Göre Bireysel Tüketim Sınıflaması-COICOP 5’li Düzey) 2024 yılı Ekim ayı itibarıyla, 26 temel başlığın endeksinde düşüş gerçekleşirken, 7 temel başlığın endeksinde değişim olmadı. 110 temel başlığın endeksinde ise artış gerçekleşti.

    (HABER MERKEZİ)

  • Tutuklu gazeteci sayısı 87’e çıktı: Solidaires ve SNJ’den dayanışma çağrısı

    Tutuklu gazeteci sayısı 87’e çıktı: Solidaires ve SNJ’den dayanışma çağrısı

    DFG, ekim ayı raporunda 14 gazetecinin kötü muameleye maruz kaldığını ve 10 gazetecinin daha tutuklanmasıyla birlikte tutuklu sayısının 87’ye çıktığını paylaşırken, SOLIDAIRES Sendikalar Birliği ve Ulusal Gazeteciler Sendikası (Syndicat National des Journalistes –SNJ), Ankara merkezli operasyonda 9 Kürt gazetecinin tutuklanmasını kınadı. 

    Dicle Fırat Gazeteciler Derneği (DFG), Ekim Ayı Gazetecilere Yönelik Hak İhlalleri Raporu’nu yayınladı. Raporun değerlendirme kısmında, “Basın tarihi açısından iktidarın bir kez daha hukuk garabetlerine imza attığı Ekim ayında, gazeteciler ve gazetecilik bir kez daha katledilmekle, tutuklanmakla, gözaltılarla, sansürle yüz yüze kaldı. Özgür basında uzun yıllar emek veren meslektaşımız Nagihan Akarsel’in katledilişiyle karşıladığımız Ekim ayının sonunda ise 10 meslektaşımız tutuklandı” diye belirtildi.

    SOLIDAIRES ve SNJ ise Ankara’da tutuklanan 9 Kürt gazetecinin serbest bırakılmasını talep ederek, gazetecilerin Erdoğan’ın otoriter politikalarını kamuoyuna duyurdukları için tutuklandıklarını belirtti.

    SANSÜR YASASI

    Meclis’ten geçen Sansür Yasası’nın hatırlatıldığı Dicle Fırat Gazeteciler Derneği açıklamasında, “En çok ses çıkaranlar yine basın meslek örgütleri olsa da bu yasanın, toplumun tüm kesimlerini ilgilendirdiği su götürmez bir gerçek. Bu yasa ile bir yurttaşın, uğradığı hak ihlali karşısında sesini duyurma çabası, ‘dezenformasyon’ denilerek engellenebilecek. Yani sansür yasası ile özellikle faili devlet olan, erkek olan suçlara ilişkin haberlerin yapılmasının, yayılmasının önüne geçmek amaçlanıyor” ifadelerine yer verildi.

    Açıklamada, yasanın Resmi Gazete’de yayınlanmasından bir hafta sonra JINNEWS ve Mezopotamya Ajansı’nın (MA) hedef alındığı ve akabinde 11 gazetecinin tutuklandığı hatırlatıldı. Açıklamanın devamında şöyle denildi: “Özgür basın emekçisi 26 arkadaşımızın birkaç ayda tutuklanmış olması, özgür basın geleneğini bitiremedi. Ancak iktidarın hakikat korkusunun onu bitişe ne kadar yaklaştırdığını bir kez daha gösterdi. 90’lı yılların iktidarlarının, JİTEM’inin 21’inci yüzyılda farklı yöntemlerle formüle edilmiş hali de özgür basına baş eğdiremedi, eğdiremeyecek.”

    DAYANIŞMAYA ÇAĞRI

    Özgür basına yönelik baskı, gözaltı ve tutuklamalara karşı başlatılan “Bir Haber de Senden” kampanyasının da hatırlatıldığı açıklamada, tüm gazetecilere şu çağrıda bulunuldu: “Tutuklamalarla susturulmak istenen Kürt gazetecilerin yaptığı haberlerin ve gazeteciliğin suç olmadığını göstermek için tüm meslektaşlarımızı yaptıkları haberleri JİNNEWS ve Mezopotamya Ajansı ile paylaşmaya çağırıyoruz.”

    Raporda, gazetecilere yönelik hak ihlalleri şu şekilde sıralandı:

    GAZETECİNİN YAŞAM HAKKI VE GÜVENLİĞİNE YÖNELİK İHLALLER

    * Saldırıya uğrayan gazeteciler: 1

    * Evine baskın yapılan gazeteciler: 12

    * Gözaltına alınan gazeteciler: 23

    * Tutuklanan gazeteciler: 10

    * Kötü muameleye maruz kalan gazeteciler: 14

    * Tehdit edilen gazeteciler: 2

    * Haber takibi engellenen gazeteciler: 6

    * Hapishanelerde gazetecilere yönelik ihlaller: 23

    GAZETECİYE YÖNELİK DÜŞÜNCE VE İFADE ÖZGÜRLÜĞÜ İHLALLERİ

    * Cezalandırılan gazeteciler: 5

    * Yargılanması devam eden gazeteciler: 59

    * Tutuklu gazeteci sayısı (1 Kasım itibariyle): 87

    GAZETECİNİN EKONOMİK/SOSYAL HAKLARINA YÖNELİK İHLALLER

    * Ekonomik haklara ilgili ihlaller: 2

    BASIN-MEDYA KURULUŞLARINA YÖNELİK ENGELLEME VE SANSÜR

    * Yayın yasağı kararı: 1

    * Yayın durdurma cezası: 5

    İNTERNET-DİJİTAL MEDYA MECRALARINA YÖNELİK ERİŞİM ENGELİ

    * Kapatılan internet sitesi: 4

    * Erişim engeli getirilen haberler: 49

    * Erişim engeli getirilen sanal medya içeriği: 2

    SOLIDAIRES VE SNJ’DEN GAZETECİLERLE DAYANIŞMA MESAJI

    SNJ (Syndicat National des Journalistes –SNJ), Ankara merkezli operasyonda 9 Kürt gazetecinin tutuklanmasını kınadı. Konuya ilişkin yazılı bir açıklama yapan SOLIDAIRES ve SNJ, gazetecilerin serbest bırakılmasını talep etti.

    ERDOĞAN MUHALEFETİ SUSTURUYOR

    Sendikaların açıklaması şöyle;

    “Bu operasyon, Haziran 2022’deki bir önceki tutuklama dalgasını takip etmektedir. Şu anda Mezopotamya Ajansı ve JinNews medyasından 26 Kürt gazeteci, Erdoğan’ın otoriter rejiminin politikaları hakkında kamuoyunu bilgilendirmeye çalışmak gibi tek bir suçtan dolayı parmaklıklar ardında. 2023 cumhurbaşkanlığı seçimleri yaklaşırken Erdoğan tüm muhalif sesleri susturmaya çalışıyor. Kürt özgür basını da ‘yaraya merhem oluyor’ (Albert LondresFransız gazeteci dediği gibi) ve hükümetin emirlerine boyun eğmeyi reddediyor. Ekim ayı ortasında Türkiye Büyük Millet Meclisi, basın meslek örgütleri tarafından ‘sansür yasası’ olarak adlandırılan ‘dezenformasyon yasasını hızla kabul etti. Bu yasa muhalif medyanın kapatılması ve muhalif söylemin sansürlenmesi için daha fazla yasal araç sağlamaktadır.

    DESTEK MESAJI

    Bu koşullar altında, mesleğin önde gelen örgütü Ulusal Gazeteciler Sendikası ve Union Syndicale Solidaires (Solidaires Sendika Birliği), Türk hükümeti tarafından hedef alınan bağımsız medyaya desteklerini bir kez daha yineler ve hapisteki tüm gazetecilerin serbest bırakılması çağrısında bulunur. Sizi unutmuyoruz! Özgür basın susturulamaz!”

    SOLIDAIRES ve SNJ, geçtiğimiz ay, 16 Haziran’da tutuklanan gazetecilere de kart göndererek dayanışmalarını paylaştı.

    (HABER MERKEZİ)

  • Ekim ayı enflasyon rakamları yıllık bazda yüzde 8,55 artı

    Ekim ayı enflasyon rakamları yıllık bazda yüzde 8,55 artı

    Ekim ayı enflasyon rakamları yıllık bazda yüzde 8,55 arttı. Verilere göre, Ekim ayında 418 maddeden 33’ünün fiyatlarında değişim olmazken, 289 maddenin fiyatlarında artış oldu.

    Türkiye İstatistik Kurumu (TUİK), Ekim 2019 enflasyon rakamlarını açıkladı. Buna göre TÜFE’de 2019 yılı Ekim ayında bir önceki aya göre yüzde 2,00, bir önceki yılın Aralık ayına göre yüzde 10,59, bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 8,55 ve on iki aylık ortalamalara göre ise yüzde 16,81 artış gerçekleşti.

    Ana harcama grupları itibarıyla 2019 yılı Ekim ayında endekste yer alan gruplardan konutta yüzde 3,55, gıda ve alkolsüz içeceklerde yüzde 1,65, haberleşmede yüzde 1,43 ve ulaştırmada yüzde 1,17 artış gerçekleşti.

    DÜŞÜŞ GÖSTEREN TEK GRUP EĞLENCE  VE KÜLTÜR

    Ana harcama grupları itibariyle 2019 yılı Ekim ayında endekste yer alan gruplardan sadece eğlence ve kültür grubunda yüzde 0,59 oranında düşüş gerçekleşti.

    Yıllık en fazla artış gösteren ürünler ise, yüzde 43,60 ile alkollü içecekler ve tütün grubunda gerçekleşti

    TÜFE’de, bir önceki yılın aynı ayına göre sağlık yüzde 14,24, eğitim yüzde 14,20, lokanta ve oteller yüzde 13,71 ve çeşitli mal ve hizmetler yüzde 13,43 ile artışın yüksek olduğu diğer ana harcama grupları oldu. Yine İşlenmemiş gıda ürünleri, enerji, alkollü içkiler ve tütün ile altın hariç TÜFE’de 2019 yılı Ekim ayında bir önceki aya göre yüzde 1,58, bir önceki yılın Aralık ayına göre yüzde 9,66, bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 7,64 ve on iki aylık ortalamalara göre yüzde 16,09 artış gerçekleşti.

     289 MADDENİN FİYATINDA ARTIŞ

    Ekim 2019’da endekste kapsanan 418 maddeden 33’ünün ortalama fiyatlarında değişim olmazken, 289 maddenin ortalama fiyatlarında artış, 96 maddenin ortalama fiyatlarında ise düşüş gerçekleşti.

    (HABER MERKEZİ)

     

  • Yıllık enflasyon yüzde 25’i aştı!

    Yıllık enflasyon yüzde 25’i aştı!

    TÜFE, ekim ayında yüzde 2.67 artış gösterdi. Yıllık enflasyon yüzde 25,24 oldu. Ekim ayında aylık TÜFE’de yüzde 1,9 civarı artış tahminleri yapılırken, yıllık enflasyonun yüzde 23,5 seviyelerine gerilemesi bekleniyordu. Eylül ayında TÜFE aylık bazda yüzde 6,30 artış göstermişti. Gıda fiyatları, ulaştırma başta olmak üzere TL’deki değer kaybının neredeyse tüm gruplarda genele yayılan artışları tetiklemesiyle yıllık enflasyon yüzde 24.52 ile 15 yılın zirvesine yükselmişti.

    TÜİK, ekim ayı enflasyon verilerini açıkladı. TÜFE’de (2003=100) 2018 yılı Ekim ayında bir önceki aya göre yüzde 2,67, bir önceki yılın Aralık ayına göre yüzde 22,56, bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 25, 24 ve on iki aylık ortalamalara göre yüzde 14,90 artış gerçekleşti.

    AYLIK EN YÜKSEK ARTIŞ GİYİMDE 

    Ana harcama grupları itibariyle 2018 yılı Ekim ayında endekste yer alan gruplardan, konutta yüzde 4,15, ev eşyasında yüzde 3,44, gıda ve alkolsüz içeceklerde yüzde 3,22 ve eğlence ve kültürde yüzde 2,07 artış gerçekleşti.

    Ana harcama grupları itibariyle 2018 yılı Ekim ayında endekste yer alan gruplardan sadece ulaştırma grubunda yüzde 0,85 oranında düşüş gerçekleşti.

    YILLIK EN FAZLA ARTIŞ YÜZDE 38 İLE EV EŞYASINDA 

    TÜFE’de, bir önceki yılın aynı ayına göre ulaştırma yüzde 32,00, çeşitli mal ve hizmetler yüzde 31,50, gıda ve alkolsüz içecekler yüzde 29,26 ve konut yüzde 25,72 ile artışın yüksek olduğu diğer ana harcama grupları oldu.

    YURT İÇİ ÜRETİCİ FİYATLARINDA YÜZDE 0,91 ARTIŞ

    Yurt içi üretici fiyat endeksi (Yİ-ÜFE) ise 2018 yılı Ekim ayında bir önceki aya göre yüzde 0,91, bir önceki yılın Aralık ayına göre yüzde 40,22, bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 45,01 ve on iki aylık ortalamalara göre yüzde 23,73 artış gösterdi.

    Sanayinin dört sektörünün bir önceki aya göre değişimleri; madencilik ve taş ocakçılığı sektöründe yüzde 1,12, imalat sanayi sektöründe yüzde 0,17, elektrik, gaz üretim ve dağıtımı sektöründe yüzde 8,62 ve su sektöründe yüzde 0,89 artış olarak gerçekleşti.

    AYLIK EN FAZLA ARTIŞ HAM PETROL VE DOĞAL GAZ SEKTÖRÜNDE

    Bir önceki aya göre en fazla artış; yüzde 20,78 ile ham petrol ve doğal gaz, yüzde 8,62 ile elektrik, gaz üretim ve dağıtımı, yüzde 7,33 ile ağaç ve mantar ürünleri (mobilya hariç) olarak gerçekleşti. Buna karşılık basım ve kayıt hizmetleri yüzde 9,11, metal cevherleri yüzde 5,35, ana metaller yüzde 4,11 ile bir önceki aya göre endekslerin en fazla düştüğü alt sektörler oldu.

    Ana sanayi grupları sınıflamasına göre 2018 yılı Ekim ayında aylık ve yıllık en fazla artış enerjide gerçekleşti.

  • Erkekler, Ekim ayında 40 kadını öldürdü, 25 kadına cinsel şiddet uyguladı

    Erkekler, Ekim ayında 40 kadını öldürdü, 25 kadına cinsel şiddet uyguladı

    Kadın Cinayetlerini Durduracağız Platformu, Ekim ayı raporunu açıkladı. Rapora göre, 40 kadın öldürüldü, 25 kadına cinsel şiddet uygulandı.

    Kadın Cinayetlerini Durduracağız Platformu, 2017 Ekim ayının kadına yönelik şiddet raporunu açıkladı. Rapora göre, kadın cinayetlerinde geçtiğimiz yıla oranla ciddi artış var. 2016 yılında toplam 328 kadın katledilirken, 2017 yılının Ekim ayına kadar toplam 339 kadın katledildi.

    Rapora göre Ekim ayında 40 kadının öldürülürken, 25 kadına cinsel şiddet uygulandı, 32 çocuk cinsel istismara uğradı.

    “KADIN CİNAYETLERİNDE YAŞ ARALIĞI DÜŞÜYOR”

    Kadın cinayetinin en çok yaşandığı iller: İstanbul’da 8; Antalya’da 4; Aydın, Adana, Gaziantep, Tekirdağ, Manisa ve Yozgat’ta 2 kadın öldürüldü. Rapora göre, Ekim ayında öldürülen kadınların yüzde 20’sini 19-24 yaş aralığındaki kadınlar oluştururken, geçtiğimiz Eylül ayına göre bu oran yüzde 10 artış göstermiş durumda. Raporda, şu ifadelere yer verildi: “Ekim ayında öldürülen kadınların yüzde 20’sini 19-24 yaş aralığındaki kadınlar oluşturuyor. Geçtiğimiz Eylül ayına göre bu oran yüzde 10 artış göstermiş durumda.”

    “KADINLAR ŞİDDETE KARŞI MÜCADELE EDİYOR”

    “Kadın cinayetlerinde yaş aralığı düşerken genç kadınlar üniversitelerinde kadına yönelik şiddetle mücadele ediyor” ifadelerine yer verilen raporda, şu bilgiler paylaşıldı: “Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi Kamu Yönetimi bölümünde eğitim gören kadın öğrenciler, 25 Kasım Kadına Yönelik Şiddetle Mücadele Günü yaklaşırken erkek şiddetine dikkat çekmek için futbol takımı kurdu. Aynı şekilde İstanbul’un pek çok üniversitesinde (Boğaziçi Üniversitesi, Koç Üniversitesi, İstanbul Üniversitesi, Doğuş Üniversitesi gibi) ve Eskişehir’de Anadolu ve Osmangazi Üniversitelerinde Kadın Meclis’lerini kuran genç kadınlar, okullarında gerçekleştirdikleri faaliyetlerle kadına yönelik şiddet ve hak ihlallerine dikkat çekiyorlar.”

    “KADINLARIN YÜZDE 70’İ EN YAKINLARI TARAFINDAN ÖLDÜRÜLDÜ”

    Rapora göre, kadınların  yüzde 35’i, boşanmak istediği için, ilişkisini sonlandırmak istediği için ve kendi hayatına dair karar almak istediği için öldürülürken, yüzde 15’i ise ekonomik nedenlerle öldürüldü. Kadınların  yüzde 70’inin en yakınları tarafından (eşi, babası, oğlu, kardeşi) tarafından öldürüldüğünün belirtildiği raporda, “Kadınlar darp edilerek, işkencelerle öldürülmeye devam ediyor, silah kullanım oranı artıyor. Kadınların  yüzde 40’ı ateşli silahla,  yüzde 28’i kesici aletle öldürüldü” ifadeleri kullanıldı.

    (HABER MERKEZİ)

  • Gazetecilere yönelik hak ihlalleri ekim ayı raporu açıklandı

    Gazetecilere yönelik hak ihlalleri ekim ayı raporu açıklandı

    Özgür Gazeteciler İnisiyatifi, ekim ayındaki basına ve gazetecilere yönelik hak ihlallerine ilişkin hazırladığı raporu basına sundu.

    Özgür Gazeteciler İnisiyatifi (ÖGİ), ekim ayındaki basına ve gazetecilere yönelik hak ihlallerine ilişkin hazırladığı raporu İHD Diyarbakır Şubesinde düzenlediği basın toplantısı ile paylaştı.

    Açıklamanın Kürtçesini İnisiyatif Sözcüsü Hakkı Boltan, Türkçesini ise Gazeteci Zuhal Atlan okudu. Boltan, 2 Kasım Gazetecilere Karşı Suçlarda Cezasızlıkla Mücadele Uluslararası Günü’nü hatırlattıktan sonra ekim ayı hak ihlalleri raporunu sundu.

    Geçtiğimiz yıl 29 Ekim’de yayımlanan OHAL KHK’siyle 12 televizyon ve radyonun kapatılmasının yıl dönümü olduğunu anımsatan Boltan, “Geride bıraktığımız bir yıl bize gösterdi ki basın, topyekün iktidarın çok planlı saldırısıyla karşı karşıyadır. Özelde de özgür basın” diye kaydetti.

    “GAZETECİLER HEDEF TAHTASINA KONULDU”

    Basın kuruluşlarının kapatılmasıyla “Ben basını kapatırım, kendi cumhuriyetimi ve kendi devletimi kurarım” mesajı verilmeye çalışıldığına işaret eden Boltan, “Bu amaç için basın kurumları kapatıldı. Mallara ganimet misali el konuldu ve taraftarlarına servis edildi. Taraftarlar bu mallarla palazlandırıldı. Bir yandan devlet ve diğer yandan bu taraftar güruhu azarcasına basını hedef tahtasına koydu. Her gün hedef gösterilenlerin evleri basıldı, darp ve işkenceler yapıldı, gözaltına alındı ve zindana konuldular. Bugün zindanlar ve nezarethaneler dolu olmasına rağmen kimse sinmedi, dayanışma büyüdü. Çalışma azmi bilendi ve ne ile karşı karşıya olunduğunun bilincine varıldı. Ona karşı dayanışmayı ve beraber eylem gücü olmayı öğrendik. Bugün eğer en aktif habercilik yapılıyorsa, halkın haber alma hakkı ne pahasına olursa olsun yerine getiriliyorsa mevcut durumu bilince çıkarmayla doğrudan bağlantılıdır” dedi.

    “TÜRKİYE’DE 171 GAZETECİ TUTUKLU”

    Türkiye’de her gün biraz daha savaşı kızıştıran ve barışı örseleyen bir iktidar anlayışının hakim olduğuna dikkat çeken Boltan, “Yaptıklarıyla dünyada tecrit olan, istenmeyen devlet ve hükümet derecesine düşmesine rağmen vazgeçmiş değil. Ekim ayı sonu 171 gazeteci meslektaşımız cezaevinde en ağır hak ihlalleri altında tutulmakta. Türkiye bu kadar tutuklu gazeteci sayısı ile sadece dünyanın en çok gazetecisini zindanlarda tutan ülke ve devlet değildir. Aynı zamanda bu sayı ile neredeyse tüm dünyada tutuklu gazeteci sayısı kadar gazeteciyi zindanlara koymuş bir ülke ve devlet konumundadır. Türkiye’yi gazetecilerin zindanı haline çevirmekle Türkiye’de herhangi bir toplumsal istem ve sorun çözülmedi. Hatta her şeyi baltaladığını canlı canlı gördük ve yaşadık. Türkiye’yi kötürüm bir ülke haline getirdiğine tanıklık ettik. Bu da herkese gösteriyor ki doğru olan gazetecileri serbest bırakmaktır” şeklinde konuştu.

    “GAZETECİLİK SUÇ DEĞİLDİR”

    Ekim ayında Rojava’da öldürülen ANHA Muhabiri Dilîşan Îbiş, ve Hogir Mihemed, Malta’da öldürülen Daphne Caruana Galizia ve Irak Kürdistan Bölgesi’nde öldürülen Kürdistan TV Kameramanı Ekrem Şerif Kerkük’ün ailelerine başsağlığı dileyen Boltan, “Bu katledilen gazeteciler için dayanışa duygularımızı ifade ediyoruz ve ailelerine İnisiyatif olarak baş sağlığı diliyoruz. Sonuç olarak Özgür Gazeteciler İnisiyatifi basın özgürlüğünden taviz vermez. Biz gazeteciyiz. Gazetecilik suç değildir ve gazetecilik yapmaya devam ediyoruz. Gelin gazetecileri zindandan çıkaralım ki Türkiye özgürleşsin” dedi.

    (HABER MERKEZİ)