PİRHA-‘488 Engelli sivil toplum örgütü’ Meclis önünde bir araya gelerek, ‘erişilebilirlik düzenlemesi hakkı’nın TBMM’ye sunulan kanun teklifiyle 3 yıl daha ertelenmek istenmesini protesto etti. Eylemde açıklama yapan Altı Nokta Körler Hizmet Vakfı Başkanı Turan İçli, “Torba kanun içerisine konulan bu düzenleme, engelli bireylerin herkes gibi toplumsal yaşamın tüm alanlarına katılımını engelleyeceği için kabul edilemez” dedi.
Tüm toplu ulaşım yerlerini kapsayan ve 2018 yılında ertelenen ‘erişilebilirlik düzenlemesi hakkı’nın TBMM’ye sunulan kanun teklifiyle 3 yıl daha ertelenmesi istendi.
AKP Milletvekilleri tarafından 9 Temmuz 2021’de TBMM Başkanlığı’na sunulan torba yasa teklifi kabul edilirse, kamu kurumlarının engelliler için erişilebilir hale getirilmesi yükümlülüğü bir kez daha ertelenecek.
2005 yılında yürürlüğe giren ‘5378 sayılı Engelliler Hakkında Kanun’la tüm kamu kurum ve kuruluşlarının 7 yıl içinde engelliler için erişilebilir hale getirilmesine karar verilmişti. Ancak bu hüküm -2012’den günümüze kadar- çeşitli gerekçelerle defalarca ertelendi ve erişilebilirlik düzenlemesi 16 yıldır hayata geçirilmedi.
Torba kanun içerisine konulan bu düzenleme başta engelli bireyler olmak üzere birçok kesimin tepkisini çekti. ‘488 Engelli sivil toplum örgütü’ Meclis önünde bir araya gelerek konuya ilişkin bir basın açıklaması yaptı. Eylemde ‘Dur! Engellilerin toplumsal yaşama katılımı için önce erişilebilirliği sağla!’ yazılı pankart açılırken, ‘Herkes için erişilebilirlik!’, ‘Erişilebilirlik hakkı ertelenemez!’, ‘Erişilebilirlik hemen şimdi!’, ‘Erişim hakkı tüm hakların ön koşuludur’ yazılı dövizler taşındı.
Meclis’in Dikmen kapısı önünde gerçekleştirilen eylemde grup adına basın açıklamasını Altı Nokta Körler Hizmet Vakfı Başkanı Turan İçli yaptı.
“BM ENGELLİLERİN HAKLARINA İLİŞKİN SÖZLEŞME’NİN GEREKLİLİKLERİ YERİNE GETİRİLSİN”
Herkes gibi engelli bireylerin de yaşamın tüm alanlarına katılımı için toplu taşıma araçlarına erişilebilirliğinin şart olduğunu ifade eden İçli şunları dile getirdi:
“Minibüslerde, turizm taşımacılığında, şehirlerarası otobüslerde ve gemilerde 2018 yılında ertelenen erişilebilirlik düzenlemesi hakkının 3 yıl daha ertelenmesi için TBMM’ye Kanun değişikliği teklifi sunulmuştur. Bir torba kanun içerisine konulan bu düzenleme, engelli bireylerin herkes gibi toplumsal yaşamın tüm alanlarına katılımını engelleyeceği için kabul edilemez. Ülke olarak kabul ettiğimiz ve tarafı olduğumuz BM Engellilerin Haklarına İlişkin Sözleşme’nin 9. maddesinde belirtildiği gibi, taraf devletler engellilerin bağımsız yaşayabilmelerini ve yaşamın tüm alanlarına etkin katılımını sağlamak ve engellilerin diğer bireylerle eşit koşullarda fiziki çevreye, ulaşıma, bilgi ve iletişim teknolojileri ve sistemleri dahil olacak şekilde bilgi ve iletişim olanaklarına, hem kırsal hem de kentsel alanlarda halka açık diğer tesislere ve hizmetlere erişimini sağlamak için uygun tedbirleri alacaklardır. Evrensel bir insan hakkı olan erişim hakkını ertelemekle, imzalamış olduğumuz BM Engellilerin Haklarına İlişkin Sözleşme’nin 9. ve ‘Bağımsız Yaşama ve Topluma Dahil Olma’ başlıklı 19. maddelerinin ihlal edilmesi göze alınmaktadır.”
“BU TEKLİF YASALAŞIRSA ENGELLİLERİN HAKLARI BİR KEZ DAHA İHLAL EDİLECEKTİR”
Erişilebilirlik hakkının bütün hakların ön koşulu ve erişim zincirinin ilk halkasını oluşturduğunu söyleyen İçli sözlerine şu şekilde devam etti:
“Söz konusu toplu taşıma araçlarının erişilebilirliği için gerekli önlemlerin alınmasının ertelenmesi; kamuya açık alanların, konutların ve diğer hakların kullanılmasının olanaksız hale getirilmesi demektir. Sözleşmenin 4. maddesinin 3. bendinde belirtildiği üzere, taraf Devletler işbu Sözleşme’nin uygulanmasını sağlayacak yasalar ve politikaların geliştirilmesi ve yaşama geçirilmesi ile engellilere ilişkin diğer karar alma süreçlerinde engelli çocuklar da dahil olmak üzere engellilere onları temsil eden örgütler aracılığıyla sürekli danışacak ve etkin bir şekilde bu sürece dahil edeceklerdir. Söz konusu toplu taşıma araçlarının erişilebilirliği 3 yıl daha ertelemek istenirken hakkın esas öznesi olan engelli bireylere ve örgütlerine danışılmamış, onayları alınmamıştır. Bu teklifin yasalaşması halinde, Sözleşme ve katılım hakkı bir kez daha ağır biçimde ihlal edilecektir.”
“DUYARLI HERKESİ ENGELLİ HAKLARI İÇİN VERİLEN MÜCADELEYE DESTEK OLMAYA ÇAĞIRIYORUZ”
İçli son olarak; “Biz ‘Engellilerin Ulaşımda Hakları Platformu Üyesi’ ve bu açıklamayı destekleyen sivil toplum örgütleri; medya kuruluşlarını, duyarlı kamuoyunu ve Meclis’te grubu bulunan partileri bu yasa değişikliği teklifinin geri alınması amacıyla sürdürdüğümüz mücadeleye destek olmaya çağırıyoruz” diye konuştu.
PİRHA/ANKARA
