Suudi Arabistan’ın ‘Kaşıkçı arbedede öldü’ açıklamasına dünya genelinden tepki geldi.
Suudi Arabistan’ın gazeteci Cemal Kaşıkçı’nın İstanbul’da 2 Ekim’de gittiği konsoloslukta çıkan arbedede hayatını kaybettiğine ilişkin açıklaması, dünya genelinde tepkiyle karşılandı. Birçok ülke açıklamayı ve cinayeti kınarken İslam İşbirliği Teşkilatı, Körfez İşbirliği Konseyi, Arap Parlamentosu ve Cibuti, Suudi Arabistan’a destek açıklaması yaptı.
Suudi Arabistan’ın açıklamasında “Cemal Kaşıkçı ile şüphelilerin bazıları arasında kavga çıkmış ve elle arbede meydana gelerek olay büyümüş ve vatandaş Kaşıkçı’nın vefat etmesine neden olmuştur” denilmişti. Ayrıca Kaçıkçı’nın cansız bedeninin akıbetine ilişkin açıklama yapılmamamıştı.
Bu açıklamalara dünyadan tepkiler geldi.
TRUMP: CEVAPLARI BULANA KADAR TATMİN OLMAYACAĞIM
ABD Başkanı Donald Trump, Kaşıkçı’nın öldürülmesiyle ilgili, “Cevapları bulana kadar tatmin olmayacağım.” dedi.
Nevada’da gazetecilerin Kaşıkçı’nın öldürülmesiyle ilgili sorularını cevaplayan Trump, Kaşıkçı hakkında Veliaht Prens Bin Salman’ın önceden haberinin olmaması mümkün mü?” şeklinde bir soruya, “Bu mümkündür” dedi.
“Cevapları bulana kadar tatmin olmayacağım” şeklinde konuşan Trump, Suudi Arabistan’ın yaptığı soruşturmayı “Büyük bir adım” olarak değerlendirdi ve soruşturmaya çok fazla kişinin dahil edildiğini kaydetti.
Trump, “Suudi Arabistan çok iyi bir müttefik, fakat yaptıkları kabul edilemez” şeklinde konuştu.
Ayrıca Trump, “Suudi’nin soruşturmasını inanılır bulunuyor musunuz” şeklinde bir soruya ise “Evet, buluyorum” cevabını verdi.
KANADA: AÇIKLAMALAR TUTARLILIK VE GÜVENİLİRLİKTEN YOKSUN
Kanada Dışişleri Bakanı Chrystia Freeland, Suudi gazeteci Cemal Kaşıkçı’nın öldürülmesini kınadıklarını belirterek, “Kaşıkçı’yı öldürmekten sorumlu olanlar hesap vermeli ve adalet önüne çıkarılmalıdır” ifadesini kullandı.
Freeland yaptığı yazılı açıklamada, “Kanada olarak, Suudi Arabistan Krallığı’nın İstanbul’daki konsolosluğunda öldüğünü teyit ettiği gazeteci Cemal Kaşıkçı’nın öldürülmesini kınıyoruz. Bugüne kadar Kaşıkçı’nın ölümü ile ilgili açıklamalar tutarlılık ve güvenilirlikten yoksun.” değerlendirmesinde bulundu.
Kaşıkçı’nın nişanlısı Hatice Cengiz’e ve sevdiklerine başsağlığı dileyen Freeland, şunları kaydetti:
“Bu trajedinin sonucu olarak yaşadıkları acı yürekleri yakıyor. Türk yetkililerle tam bir iş birliği içinde ve Kaşıkçı’nın ölümünü çevreleyen koşulların eksiksiz ve titiz bir şekilde ele alınmasını içeren kapsamlı bir soruşturma çağrımızı yineliyoruz. Kaşıkçı’yı öldürmekten sorumlu olanlar hesap vermeli ve adalet önüne çıkarılmalıdır.”
YENİ ZELLANDA: CİNAYET RAHATSIZ EDİCİ
Yeni Zelanda Dışişleri Bakanı Winston Peters, Kaşıkçı’nın öldürülmesini şiddetle kınadıklarını belirtti. Peters, Dışişleri Bakanlığının resmi sayfasından, Ticaret ve İhracat Büyümesi Bakanı David Parker ve Yeni Zelanda Hükümeti adına mesaj yayımladı. Mesajında “Kaşıkçı’nın ailesine ve arkadaşlarına başsağlığı diliyoruz” ifadesini kullanan Bakan Peters, şunları kaydetti:
“Hükümet görevlileri tarafından işlenen cinayet rahatsız edici. Yeni Zelanda temsilcileri, Suudi Arabistan’ın Riyad kentinde yapılacak Geleceğe Yatırım Girişimi konferansına katılmayacak. Türkiye tarafından yürütülen soruşturmanın sonuçlarını sabırsızlıkla bekliyoruz ve Suudi Arabistan’ı, bu soruşturmaya açıkça ve şeffaf bir şekilde katılma taahhüdünü yerine getirmeye çağırıyoruz.”
AVUSTRALYA RİYAD’DAKİ YATIRIM KONFERANSINA KATILMAYACAK
Avustralya Başbakanı Scott Morrison, Suudi gazeteci Cemal Kaşıkçı’nın öldürülmesini kınadı.
Morrison, hükümetin, Suudi Arabistan’ın Riyad kentinde yapılacak “Geleceğe Yatırım Girişimi” konferansına katılmama kararı aldığını hatırlattı.
Avustralya’nın Kaşıkçı cinayetini kınayan ve öldürülme olayını reddeden tüm ülkelerle birlikte hareket edeceğini belirten Morrison, “‘Cemal Kaşıkçı’nın öldürülmesini kınıyoruz. Suudi hükümetinin bu konudaki soruşturmayla ilgili olarak Türk makamlarıyla tam iş birliği yapmasını bekliyoruz” ifadesini kullandı.
ALMANYA: CEVAPLARDAN ÇOK SORULAR VAR
Almanya Başbakanı Angela Merkel, gazetecilere yaptığı açıklamada, Kaşıkçı’nın öldürülmesi olayını “korkunç” olarak niteleyerek, “Hala hiçbir şey aydınlatılmadı. Elbette konunun tam olarak aydınlatılmasını talep ediyoruz” dedi. Merkel ve Dışişleri Bakanı Heiko Maas’ın ortak yazılı açıklamasında da olay şiddetle kınanırken, “Suudi Arabistan’dan, ölümün arka planıyla ilgili saydamlık bekliyoruz.” ifadesi kullanıldı. Sorumluların hesap vermesi gerektiği vurgulanan açıklamada, Suudi Arabistan’ın İstanbul Başkonsolosluğundan olayın seyriyle ilgili verilen bilgilerin yetersiz olduğu belirtildi.
Almanya Dışişleri Bakanı Heiko Maas, Alman Birinci Televizyon Kanalı ARD’ye yaptığı açıklamada, Kaşıkçı’nın şok edici bir şekilde hayatını kaybettiğine ilişkin tüm kaygıların haklı çıktığını belirtti.
Heiko Maas, Cemal Kaşıkçı’nın öldürülmesinden sonra yapılan açıklamaların yetersiziliğine işaret ederek, “Cevaplardan çok sorular var” dedi.
Suudi Arabistan’a Almanya’nın silah satışı yapmasına ilişkin bir soruya da Maas, “Bu araştırma sürdüğü ve orada ne olduğunu bilmediğimiz sürece Suudi Arabistan’a silah ihraç etme konusunda pozitif karar vermenin zemini bulunmuyor” yanıtını verdi.
Açıklamalardaki tutarsızlıklara dikkati çeken Maas, ilk önce Suudi gazetecinin konsolosluktan ayrıldığının, şimdi ise hayatını kaybettiğinin açıklandığına dikkati çekti.
Alman Dışişleri Bakanı, Suudi yetkililerinin olayı aydınlatması gerektiğini yineleyerek gelişmeleri yakından izleyeceklerini kaydetti.
“Suudi Arabistan’ın olayın aydınlatılması yeterli olacak mı, yoksa Birleşmiş Milletler gözetiminde bir aydınlatmadan yana mısınız?” şeklinde soruya da Maas, “Bu olayı aydınlatmaya yardımcı olacak her şeyi destekleriz.” diye konuştu.
Suudi Arabistan’daki yetkililerin ve olayın gerçekleştiği Türkiye’de araştırmaların sürdürülmesinin önemli olduğunu belirten Maas, araştırmanın tarafsızlığını ve inandırıcılığını güçlendirmeye katkı sağlaması açısından, doğrudan ilgili olmayan üçüncü tarafların bu araştırmaya katılmalarının bir imkan olabileceğini kaydetti.
Maas, gerçeklerin masaya konarak konsoloslukta neler olduğunu dünyanın öğrenmesini gerektiğini ifade etti.
Maas gelecek hafta Riyad’da düzenlenecek yatırım konferansına ilişkin birçok siyasetçinin ve şirket temsilcilerinin katılmama kararı aldığını belirtti. Maas, “Bu, İstanbul’daki konsolosluktaki hadiselere ilişkin bir sinyaldir. Bunun yanlış bir sinyal olduğuna inanmıyorum. Ben şu an Riyad’daki bir konferansa kesinlikle katılmam” değerlendirmesinde bulundu.
Heiko Maas, Avrupa Birliği (AB) kapsamında da bu konuyu görüşeceklerini belirterek bu olaya uluslararası toplumun ortak cevap vermesi gerektiğini söyledi.
