PİRHA-Manisa Salihli’ye bağlı Çavku köyünde üzüm bağları budanırken, çalkalanması tamamlandı.
Üzüm, anavatanı Anadolu ve Mezopotamya olan, geçmişi yaklaşık 7 bin yıl öncesine dayanan, bin 500 çeşidi olan bir meyve. Güz aylarında yapılan bağbozumun ardından, bakımına geçilen üzümün ağaçları budanırken, hasadın da çalkalanmasına devam ediliyor.
Manisa’nın Salihli ilçesine bağlı Çavku köylüleri de çalışmalarına devam ediyor. Köylü kadınlar, çok ağır bir iş yaptıklarını belirterek, ” 2 ay boyunca budama yapıyoruz. Bağın işi bitmez, yıl boyunca devam eder. Soğukta olsa, kadınlı, erkekli çalışıyoruz” diyor.
PİRHA- Mersin’de üzüm hasadı başladı. Üreticiler ürünlerini değerinin altında sattıklarını ancak tüketicinin pahalı yediğini ifade ederken, Mezitli Belediye Başkanı Neşet Tarhan da, kent içindeki tarımın yok edilmemesi, desteklenmesi gerekiyor dedi.
Mersin’in merkez Mezitli ilçesine bağlı Esenbağ Mahallesi’nde sezonun ilk örtü altı üzüm hasadı yapıldı.
Mezitli Belediye Başkanı Neşet Tarhan da örtü altı ilk üzüm hasadına katılarak, üreticilerin hasat sevincini paylaştı. Mahalle muhtarları ile birlikte serada üzüm kesen Tarhan, şunları dile getirdi:
“Karşımızda deniz manzarası, arkamızda orman var. Oldukça önemli, güzel bir çekim merkezi, Mersin’in ve Mezitli’nin en hızlı gelişen bölgelerinden biri. Bu ürünler de yurt içine ve yurt dışına pazarlanıyor. Önemli tarafı bu. Kentin içerisinde böylesine değerli bir ürün var. Bunun desteklenmesini istiyoruz. Tarımın desteklenmesini ve kent içinde de tarımın yok edilmemesini istiyoruz. Kent içindeki bu tarım alanlarımızı inşaatlara harcatmayalım. Bunun için herkesin desteğine ihtiyacımız var. Kent içi tarıma yöneldik ve kadın kooperatifi ile birlikte bu yönde önemli çalışmalar yapıyoruz. Kadın üretici pazarlarında ürünlerini aracısız ve değerinde tüketiciye ulaştırabilirsiniz.”
Üreticiler de, üzüm hasadının hayırlı olmasını dileyerek, üreticinin yeterli desteği görmediğini belirtip, üreticiyle tüketiciyi mutlu edecek projelerin geliştirilmesi gerektiğini belirtti.
PİRHA- Adıyaman’da kerge zamanının gelmesi ile birlikte yurttaşlar büyük bir emek vererek üzüm pekmezi hazırlıyor. Kerge için büyük emek veren Nevzat Eken ve Fidan Eken adlı yurttaşlar, üzüm bağlarına verdikleri emek ve masrafların karşılığını alamadıklarını ifade ettiler.
Haberin videosu
Adıyaman’da bağbozumu (kerge) zamanının gelmesi ile birlikte sabahın erken saatlerinde kalkıp üzüm toplamaya giden yurttaşlar, topladıkları üzümleri gün boyunca çuvallarda insan gücü ile sıkıyorlar. Sıktıkları üzümün şiresini saatlerce kaynatıp büyük emek ve uğraşın ardından başta pekmez olmak üzere kışın bol bol tüketilen pestil ile badem ve cevizli sucuk elde ediliyor.
Yıllardan beri devam ettirilen kerge geleneği, aile fertlerinin katılımı ile sabahın erken saatlerinde başlayan çalışmayla üç dört gün boyunca sürüyor. Kerge süresince köylülerin birbiriyle yardımlaşması ile akrabalık ve komşuluk bağları da güçlenmiş oluyor.
Adıyaman bölgesinde eskisi gibi büyük ve üzüm bağlarının kalmadığını ifade eden Nevzat Eken ve Fidan Eken adlı yurttaşlar PİRHA’ya açıklamalarda bulundular.
“YAPTIĞIMIZ MASRAFIN KARŞILIĞI ÇIKMIYOR”
“Sabahın erken saatlerinde topladığımız üzümleri sandıklara koyarak pişirimini yapacağımız alana getirip çuvalda insan gücü ile sıkarak şire suyunu çıkarıyoruz” diyen Nevzat Eken, “Çıkan şireyi büyük bakır kazanlara koyup dinlendirdikten sonra kaynatacağımız alana götürüyoruz. Şirenin berraklaşması için kullanılan özel bir toprak var. Ondan bir iki kase koyduktan sonra saatlerce kaynatıyoruz. Geçen yıllara oranla bu yıl üzüm daha kaliteli ama sert geçen kışın ardından üzüm bağına dolu vurması sebebi ile çok az üzüm tuttu. Yaptığımız masraf çıkmıyor.”
Eskiden haftalarca yaptıkları kergenin bu yıl iki günde biteceğini ifade eden Eken, “Üzüm bağları yaşlanınca yeterince verim alamıyorsun yeni genç dalları olan üzüm bağları daha çok verimli olur” dedi.
“ÖNCEKİ YILLARDA HAFTALARCA DEVAM EDEN KERGE BİR KAÇ GÜNDE BİTİYOR”
“Sıkılan üzüm şiresini iki aşamada kaynatıyoruz. İlk aşamada kaynayan ve köpüklenen şire berraklaşıyor. İkinci aşama için büyük bakır kazana koyarak saatlerce kaynattıktan sonra pekmez haline geliyor” ifadelerini kullanan Fidan Eken şöyle devam etti:
“Önceki yıllarda yağmur çok yağmadığı için genç dalları çıkmadı. Çıkmayınca da üzüm bağı yaşlanıyor ve verimli olmuyor. Bu yıl yağmur yağdı yeni dallar çıktı. Önümüzdeki sene bir sorun yaşanmazsa daha verimli bir yıl olur. Hatırladığım kadarı ile eskiden dedelerimin döneminde kerge zamanı başladığında haftalarca devam ediyordu. Ama şimdi iki ya da üç günde bitiriyoruz. Hiçbir şey eski tadını vermiyor. Yanı başımızda devasa Atatürk Barajı olmasına rağmen suyundan yararlanamıyoruz. Tarlalarımız susuz. Eğer devlet bu bölgedeki susuz tarlalara kanal vasıtasıyla su taşırsa, çiftçiye destek verirse hasadımızdaki verim iki-üç kat artar” diye konuştu.
PİRHA – Manisa’da 50 yıllık kuru üzüm üreticisi Mustafa Can, bu yıl üzüm fiyatlarının diğer yıllara göre iyi olduğunu söylese de devletin çiftçilere destek vermesi gerektiğini söyledi. Can, ilaç, gübre, mazot ve su fiyatlarının pahalılığından da şikayet etti.
Haberin videosu
Manisa’da önemli bir ihracat ürünü olan üzümler kurutulmak üzere serilmeye başlandı. Hasat edilen üzümler daha sonra kuruması için bir kısmı önce su potasyumkarbonat ve zeytin yağından oluşan karışımla yıkandıktan sonra serilirken diğer kısım ise natürel olarak seriliyor.
Üzümler serildikten sonra mevsimsel sıcaklıklara göre yaklaşık bir hafta içerisinde kuruması bekleniyor. Kuruyan üzümler ise hem iç piyasada satılacak hem de başta Avrupa ülkeleri olmak üzere çeşitli ülkelere ihraç edilecek.
İMECE USULÜ İLE ÜZÜMLERİ TOPLUYORLAR
50 yıllık kuru üzüm üreticisi Mustafa Can‘ı, 11 dönümlük arazide yetiştirdiği üzümlerin hasadını yaparken görüntüledik. Kuruttuğu üzümlerin bir kısmının hasadını yaparken bir kısmını ise kuruması için seren Can, işçi çalıştırmak yerine akrabalarıyla imece usulu çalışmayı tercih ediyor. Önce akrabalarının üzüm hasadını yaptıktan sonra kendi üzümlerini de toplamak için kolları sıvadı.
Kadın, erkek, çoluk çocuk herkes işin bir tarafından tutarak kuruyan üzümleri toplayan Can ailesi, imece usülü çalışmanın önemli olduğunu düşünüyor.
“ÜZÜM İŞİ İLGİ İSTEYEN BİR İŞ”
Babasından kendilerine kalan çiftçilik mesleğini devam ettirdiğini söyleyen Can, üzüm işinin kışın ilk budama işiyle başladığını belirterek, “Budamadan sonra çubuklarını toplayıp bağlıyoruz. Daha sonra ilaçlama yapıp sürüyoruz. Diplerini yapıyoruz. Kıştan başlayıp Eylül ayına kadar devam ediyor. Üzüm işi devamlı ilgi isteyen bir iş. İlgilenmezsen ya çürük oluyor ya da olmuyor. Her zaman ilgilenmen lazım” dedi.
“ÜZÜM ÜRETMEK MALİYETLİ BİR İŞ”
Üzüm üretmenin maliyetli olduğunu söyleyen Mustafa Can, ilaçların, zehirlerin, gübre, mazottun pahalı olduğuna dikkat çekerek, bir dönümlük yerin sulaması için 105 lira ödediklerini vurguladı. Can, suyun ise sadece yılda iki kere verildiğini hatırlattı.
Kar marjının olmadığını ifade eden Can, bu yıl üzüm fiyatlarının geçen yıllara göre iyi olduğunu söyledi. Can, “Önceki yıllarda başa baş zor çıkmıştık. Çoğu insan zarar etmişti. Bu yılda 12-13 TL’den aşağı olmaması lazım ama biz bunu bulduğumuza seviniyoruz” dedi.
Devletin çiftçilere destek olması gerektiğini söyleyen Can, “Eğer çiftçide para olursa ülkenin sanayisi her şeyi çalışır ama çiftçide para olmazsa ne sanayisi ne de esnafı çalışır. İş çiftçiye bağlı” diye konuştu. Can, sigortalarının olmadığını, çalışıp Bağ-kur ödediklerini belirtti.
“EMEK VERENLER PARA KAZANMIYOR”
Bu yıl üzümleri 10 liradan sattıklarını kaydeden üzüm üreticisi Can, üzümlerin satılma aşamasında en çok kazananın aracılar olduğuna dikkat çekerek şöyle konuştu:
“Şu anda devlet destekleyeceğiz diye açıklama yaptı. 10 liranın altına düşerse alımı biz yapacağız dediler. Eğer sözünde durursa iyi ama öbür türlü tüccarlar tokatlıyor. Bizler tüccara veriyoruz tüccar işletmeye veriyor, elden ele geçiyor. Bu işte asıl kazananlar aracılar. Her şeyi senden 3 liraya alıyor, diğer tarafa 6 liraya satıyor. O emek yok. Emek verenler asıl para kazanmıyor.”
