PİRHA- Berlin Alevi Toplumu Cemevi, Alevi toplumunda yeni yılı temsil eden Gağan bayramını kutladı. Kutlamaya yüzlerce çocuk aileleriyle katıldı.
Özellikle Dersim bölgesi ve çevre bölgelerde yaşayan Alevi toplumu içinde 21 Aralık kış gündönümü günlerinde eski yılı uğurlayıp yeni yılın karşıladığı geleneksel yılbaşı kutlaması Khalê Gağan’ı yüzlerce çocuk, aileleriyle birlikte Berlin Cemevi’nde kutladı.
Berlin Alevi Toplumu (BAT) Cemevi yönetimi tarafından düzenlenen ve Cemevi Etkinlik Komisyonu tarafından organize edilen kutlama etkinliği cemevi ana salonunda gerçekleşti. Yönetim, inanç, gençlik ve kadın kurulu temsilcileri ile bir çok dernek temsilcileri de etkinlikte yer aldı.
Berlin Cemevi adına selamlama konuşmasını Ercan Atmaca Yaptı. Atmaca’nın ardından Khalê Gağan karakterlerinden Fatik, çocukları ve aileleri Kırmancki-Zazaki Türkçe ve Almanca dillerinde selamlayarak Gağanlarını kutladı.
Daha sonra kutlamanın baş karakterleri Khalık, Fatik ve Reş-Ereb karakterleri çocuklarla Kırmancki-Zazaki müzikler eşliğinde eğlenceli vakitler geçirdi.
Kutlama daha sonra hazırlanan hediye paketlerinin verilmesi ve çocuklara dönük hazırlanan aktivitelerle son buldu.
PİRHA- Arap Alevileri, Ras-el Seni’yi geleneksel olarak yüzyıllardır kutlamaya devam ediyor. Arap Alevileri için büyük bir öneme sahip olan Ras-el Seni, 13 Ocak’ı 14 Ocak’a bağlayan gece ve ertesi gün kutlanıyor.
Arap Alevilerin kutladığı Ras-el Seni, Rumi-(Şemsi) miladi takvime göre ayın birine denk gelen 14 Ocak’ta kutlanıyor.
Antakya, Adana, Mersin ağırlıklı olmak üzere nüfuslarının Türkiye sınırları içinde 2 milyona yakın olduğu tahmin edilen Arap Aleviler kültürlerinin önemli bir parçası olan Ras el-Seni’yi (yılbaşı) 13 Ocak’ı 14 Ocak’a bağlayan gece ve ertesi gün kutluyor.
Baskı, inkar ve imha politikaları nedeniyle, Anadolu ve Mezopotamya halkları dini ritüellerini, kültür ve geleneklerini özgürce gerçekleştirememesi gerçeğinden Arap Aleviler de payını alıyor.
Her şeye rağmen Arap Aleviler bugün de bayramlaşmaktan, manevi olarak da olsa kucaklaşmaktan, yardımlaşmadan vazgeçmiyorlar. Umutla, inatla ve tüm hüzne, kedere rağmen neşesini yitirmeden Ras el-Seni kutlamalarını devam ettiriyorlar.
OKULLAR TATİL, KUTLAMALAR GERÇEKLEŞİYOR
Arap Alevileri arasında Ras-el Seni geleneksel olarak bir dini bayram şeklinde kutlanır. 14 Ocak sabahı küçükler büyüklerin elini öper, büyükler küçüklere hediyeler (aydiye), harçlık vb verir; bir araya gelinip eğlenilir; bugüne özgü yapılan kıbbi (bir tür içli köfte), zılibi (zeytinyağında kızartılmış ekmek) gibi yemekler yenir.
Ras-es Seni Hz. Musa’nın halkını firavunun elinden kurtardığı gün olarak kabul edilir. Nusayrilerin, Ras-es Seni’den 6 gün sonra kutladığı Ğidil Kiddes bayramı ise Hz. İsa’nın vaftiz edildiği gün olarak sayılır. Geleneklere göre bu bayramda çocuğu olmayan eşler akarsuya dalıp çıkar. Bu gelenek uzun yıllar devam ettikten sonra günümüzde unutulmaya yüz tutmuştur.
Nüfusunun büyük bir bölümü Arap Alevilerden oluşan Hatay’ın Samandağ da 14 Ocak’ta okulların gayri resmi tatil olduğu tek ilçe.
PİRHA- Arap Alevilerin yeni yıla merhaba dediği Ras el-Seni bayramı Antakya’da coşkuyla kutlandı.
Ras el-Seni, Arap Alevilerde geleneksel olarak yüzyıllardır kutlanmaya devam ediyor.
Baskı, inkar ve imha politikaları nedeniyle, Anadolu ve Mezopotamya halklarının dini ritüellerini, kültür ve geleneklerini özgürce gerçekleştirememesi gerçeğinden Arap Aleviler de payını alıyor.
Ehliddar Kültür Merkezi’nin ‘Asimilasyona karşı kültürümüzü yaşatıyoruz’ çağrısıyla 14. Geleneksel Ras el-Seni bayramı coşkuyla kutlandı.
Kaldırım Müzik Topluluğu, Ataba Muvvel Atışmaları, Ehliddar Tiyatro Topluluğu, Arapça Düet, Farfur Tiyatro Topluluğu’nun sahneye çıktığı 14. Geleneksel Ras el-Seni bayramına çok sayıda kişinin yanı sıra Gezi direnişinde katledilen Ahmet Atakan’ın annesi Emsal Atakan da katıldı.
14. Geleneksel Ras el-Seni şenliği geleneksel Kbeybet çekilişi ve çekilen halaylar ile son buldu.
PİRHA- Demokratik Öğrenciler Meclisi (DÖM) üyesi öğrenciler, Dersim’de Kürtlerin yılbaşı olarak kabul ettiği Serê Salê kutlaması gerçekleştirdi.
Demokratik Öğrenciler Meclisi (DÖM) üyesi öğrenciler, Dersim’de Kürtlerin yılbaşı olarak kabul ettiği Serê Salê kutlaması gerçekleştirdi. Erbane ve davullar eşliğinde yapılan ziyaretlerde, yurttaşlar ve esnafların yılbaşı kutlandı. Kutlamaya gelen kişilere çeşitli hediyeler verildi.
Kutlamaya katılanlar, sokaklarda “Serê salê pîroz be” ve “Sersala we pîroz be” sloganları attı. Çevredekiler de kutlamaya katılanlara alkışlarla eşlik etti. Kutlama halaylarla son buldu.
PİRHA- İzmir Dersim Dernekleri geleneksel Gaxan Bayramı’nı düzenlediği etkinlikte kutladı. Gaxan kutlamasının temsili karakteri olan Kalo Gaxan ve Fadikê’nin davul zurna eşliğinde canlandırıldığı performansta lokmalar pay edilerek halaylar çekildi.
İzmir’in farklı ilçelerinde çalışmalarını yürüten İzmir Dersim Dernekleri’nin ortaklaşa organize ettiği Gaxan kutlamasında çoşkuyla karşılandı. Bornova’da bulunan Sırrı Aydoğan Kültür Merkezi’nde gerçekleşen kutlama Gaxan’ın temsili karakteri olan Kalo Gaxan ve Fadikê’nin davul zurna eşliğinde canlandırıldığı performans ile başladı.
Kalo Gaxan ve Fadikê karakterleri salonda dolaşarak geleneksel lokma topladı. Çok sayıda kişinin coşkuyla karşıladığı Gaxan kutlamasında davul zurna eşliğinde halaylar çekildi.
Anadilde Kırmancki/Kurmanci diyaloglarla halkla buluşan Kalo Gaxan ve Fadikê karakterleri renkli görüntüler ortaya çıkardı. Programda Sanatçı Şevda Çiçek, Özer Kaysavuk, Grup Can sahne alarak eserlerini seslendirdi.
“ALEVİLİK SOSYAL BİR HAKİKATTİR, DEVLET DİNİ OLMAMIŞTIR”
Kutlamada lokma duası veren Cemal Abdal Ocağı Piri İsmail Doğan, Alevi inancının resmi devlet ve iktidar dini gibi dinlere katılmayarak sosyal hakikatini koruduğunu vurgulayarak şöyle konuştu:
“Bizim kültürümüz de insanlık tarihi kadar kadimdir. Alevilik Bektaşilik hak ile hak olmaktır. Yaşamsal değerlerimizdeki sorunlarımızı konuşarak hak, hukuku binlerce yıl önce sosyal bir hakikat haline getirmişiz. Bizim inancımız Alevilik resmi devlet ve iktidar dinlerine katılmadı. Alevilik sosyal bir hakikattir ve hiçbir ırka ait değildir. Hepsinin içerisinde bir harmanızdır ve hiçbiri birbirinden üstün değildir. İnançlar zalimlerin elinde tanınmaz hale geldi.
Atalarımızın örf adetlerini unutmayalım. Sözlü tarihimiz yazılı kitaplardan, tarihten daha da ötededir Bilim bile bunu böyle yorumluyor. Zalimlerin ayrıştırdığı inanaçlar aslında hakikatin formülasyonudur. Birlikte hareket edelim ki birlik daim olsun. Alevilik Avrupa’da inanç olarak her ülkede kabul edildi ve inanç öğretiliyor. Onlar mücadele ile bunu kazandı bizlerde burada mücadele ile kazanmak zorundayız. Hakların kardeşliği bizlerin hak hukuku ile buraya geldi. Alevilik zalimlere karşı hakkın dostluğudur. Kurumlarımızı sosyal ve toplumsal olaylarda destekleyip yanlarında duralım. El birliği, dil birliği gönül birliği yapmamız gerekiyor. Yoksa zalimler ekmeğimizi elimizden alıyor.”
“TOPLUMUMUZ CAN ÇEKİŞMEKTE”
Kutlamada konuşan Hüseyin Ozan ise, Alevi toplumsallığının hedef alınarak parçalandığına dikkat çekti. Ozan, toplumsal değerlere sahip çıkma çağrısında bulunarak şunları ifade etti:
İnsanlık kendini dört bir yanda toplumsal varlık olarak var etmiştir. Yolumuz üzerinden vücuda gelen bir toplumsal gerçekliğimiz vardır. Bu çağda çok ağır koşullar altında yaşıyoruz. Tarihsel yaşam alanlarından koparılmış, talip ocak ilişkisi sekteye uğratılmış, dünyanın dört bir yanına dağıtılmış, büyük oranda yoksullaştırılan ve can çekişmekte olan bir toplumuz. Her halk toplumsal varlığını yaşatmak için bir mücadele halindedir. Kendi insani değerlerine, anlam dünyasına ve yaşam tarzına sahip çıkmaktadır. Toplumsal değerlerimizi gittikçe yadsıyan, değersizleştiren bir zihniyetin etkisinde olan kuşaklarımız vardır. İnsan olmak toplumsallıkla mümkün ise bizlerde toplumsallığımıza sahip çıkmalıyız.
“YAŞAMSAL KILMAK ZORUNDAYIZ”
Gaxan hizmetleri bir aya yayılır. Hak dediğimiz kudret zaman ve mekanın dışında değildir. Hak kainatın kendi varından var etmiştir ve baktığı her varlıkta hakkın bir formülünü görür. Doğanın bütün mevsim geçişlerine insanlarımız bir kutsallık atıf etmiştir. Günümüzde tüm insanlıkla Tüm varlığın hakkın varlığını bildiğimizde tüm varlıklarla hakkın rızasına dayalı bir ilişki kuruyoruz. Dünyanın düştüğü hale bir bakın; savaş, kıyım, doğanın tahribatı bir vahşet. Dünyadaki vahşeti gördüğümüz zaman Alevi öğretisinin ne kadar evrensel olduğunuz görüyoruz. Biz bu kemaleti bildiğimiz, sahiplendiğimiz, içselleştirdiğimiz zaman bunlar ancak yerini bulabilir. Alevilik iddiasında olan herkes bunu dikkate almak, yaşamsal kılmak zorundadır. Tüm halklar yeni yılla bir arınma sürecine girerler. Yeni yılda yeni umutlarla başlar. Sağlık temennisi dilenir. Umut insan için çok önemlidir. Kal giden yılı temsil eder, Fadik ise gençtir yeni yılı temsil eder. Doğadaki döngüye mana yükleyerek onunla barışık yaşamayı esas alıyoruz.”
Katılanların coşkuyla karşıladığı Gaxan kutlaması çok sayıda kişi çektiği halaylar sonrasında lokmaların pay edilmesi ile son buldu.
PİRHA-Koçgiri Kültür Derneği, geleneksel Gağan etkinliği gerçekleştirdi. Etkinliğe DAD Eş Başkanları ile sanatçı Cihan Çelik de katıldı.
İstanbul Ümraniye’de bulunan Koçgiri Kültür Derneği, ‘Geleneksel Gağan gecesi’ düzenledi. Yeni yılı karşılama anlamına gelen Gağan etkinliğine Koçgiri Kültür Derneği Başkanı Rıza Kahraman, Demokratik Alevi Dernekleri (DAD) Eş Başkanları Kadriye Doğan ile Musa Kulu, Ağuçan Ocağı’ndan İbrahim Erdoğan, sanatçı Cihan Çelik’in yanı sıra çok sayıda kişi katıldı.
İbrahim Erdoğan dedenin çerağ uyandırması ve gülbengiyle başlayan etkinlikte Gağan’a ilişkin bilgiler verildi. Etkinlikte lokmalar pay edilirken, sanatçı Cihan Çelik kılamlarını söyledi.
GAĞAN NEDİR?
Özellikle Dersim coğrafyası tarafından kutlanan Gağan yeni yılın gelmesini müjdeliyor. Eski yılı uğurlayıp yeni yılı karşılarken bolluk, bereket için lokmalar pişirilip dağıtılıyor. Köylerde yaşarken kapı kapı tüm evlerin dolaşıldığı bu gelenek şehirlere göçle birlikte şehirlerde yaşatılmaya çalışılıyor. Ancak köylerdeki gibi kapı kapı dolaşmak mümkün değil. Bunun için Alevi kültüründe önemli bir yer tutan Gağan’da dernek binalarında sürdürülmeye çalışılıyor.
PİRHA- Yeni yıla girerken Can TV, senenin son gününe özel çok sayıda sanatçının eserlerini seslendireceği zengin bir program hazırladı.
Can TV tarafından hazırlanan ve birçok sanatçının eserlerinin seslendirileceği bu özel gecede izleyicisine unutulmaz bir yılbaşı gecesi yaşatacak.
Türkiye saati ile 21:00’de başlayacak yılbaşı özel programında 62 sanatçının Türkçe, Kurmanci ve Kırmancki (Zazaca) yorumladığı eserlerin ekrana taşınacağı programda ayrıca müzikal esintiler de sunulacak.
Can TV’nin yılbaşı özel programında eserlerini seslendirecek sanatçıları ise şunlar:
DİYAR &BORAN MERT
ERDOĞAN EMİR
ENGİN CENGİZ
MUSTAFA KAYRA BULUT
BARAN BOZYEL
HÜSEYİN ACAR
METİN KEMAL KAHRAMAN
ASMEN DURU GEÇGİN
ARAS AKANARAS
PINAR AYDINLAR
MEHMET KARABUDAK
BARIŞ YILMAZ
AN VOKAL
HALUK TOLGA İLHAN
UMUT ÖZKAN
GULE MAYERA
CİVAN KAYA
ERDAL ERZİNCAN
CEMO DOĞAN
VEKA ALER
ALİ BARAN
ECRİN&HAVİN BABAYİĞİTTACİM BABA
İSMAİL FİDAN
HOZAN SERDAR
DİLAN TOP
ÇINAR ARAŞ
ALİ DOĞAN GÖNÜLTAŞ
ALİ MATUR
HÜSEYİN&HAYAL
ZEYNEP KILIÇ
ROZA GÜLEÇ
GÜL MUTLU
ALİ SİZER
SONER SOYER
YASEMİN UZUN
SİDAR KAYA
HOZAN DİYAR
FERHAT TUNÇ
MEHMET HİÇDURMAZ
ERDEM ORAL
DİREN GÜNAY YALÇIN
UMUT YILMAZ
ZUHAL ÜNLÜ
HALİT MISIR
TORA’DAN / JAN PORVAS &TOVAS PORVAS
CEM AKBAŞ
FİLİZ YILMAZ
ALİ YILDIZ
MUSA TAŞ
ZEYNEP ENHAS
HAVİN GÖLGE DİNÇER
MEMO DOĞAN
ALİ GÜL DOĞAN
HASAN SAĞLAM
DENİZ DEMAN
VİYAL ARAŞ
İSMAİL YILDIZ
MUZAFFER GÜRENÇ
EREN ÇELEBİ
ASYA BULUT
CENGİZ ASLAN
DURSUN ÖZDİL
CUMA ÇOKYAŞAR
AŞIK CAN ALİ
İRFAN YILMAZ